Da điều hòa thân nhiệt bằng cách nào

     
*
*

*

*


*

SINH LÝ HỌC ĐIỀU HOÀ THÂN NHIỆT

I. Đại cương

Người nằm trong loại động vật hằng nhiệt. Chúng ta thường điều hoà ánh nắng mặt trời trung chổ chính giữa của khung hình trong một khoảng chừng hẹp bao quanh 37oC khi tiếp xúc với 1 khoảng biến đổi nhiệt độ rộng của môi trường.

Bạn đang xem: Da điều hòa thân nhiệt bằng cách nào

Một tín đồ không mặc áo quần hoàn toàn có thể tiếp xúc với nhiệt độ độ môi trường từ rẻ là 12,8oC đến cao là 54,5oC trong không khí khô cơ mà vẫn gia hạn được thân nhiệt trong tầm 36,1-37,8oC. Ở ánh nắng mặt trời 40-41oC, bé người rất có thể dung nạp chỉ trong một thời hạn ngắn. Khi thân nhiệt từ 42oC trở lên, xẩy ra sự giáng hoá mau lẹ của protein trong tế bào cùng dẫn cho tử vong.

Tất cả những phản ứng tế bào, sinh hoá và enzyme đều phụ thuộc nhiệt độ. Vì chưng thế, sự điều hoà thân nhiệt tối ưu là quan trọng cho các hoạt động sinh lý ở động vật hoang dã hằng sức nóng .

II. Thân nhiệt độ

1. Nhiệt độ trung tâm

Là nhiệt độ độ các phần sâu trong khung hình như gan, óc và các tạng ... , có cách gọi khác là nhiệt độ phần lõi cơ thể. ánh nắng mặt trời trung tâm thông thường nằm trong số lượng giới hạn từ 36-37,5oC tuy thế hay gặp mặt nhất là 36,5-37oC. Bao gồm 3 biện pháp đo ánh sáng trung trung ương :

- Đo ở trực tràng : nhiệt độ đo nghỉ ngơi trực tràng với độ sâu chuẩn chỉnh là 5-10 centimet được xem là tiêu biểu cho nhiệt độ trung tâm.

- Đo sinh hoạt miệng (dưới lưỡi) : thấp hơn ở trực tràng khoảng chừng 0,4-0,6oC.

- Đo sinh hoạt hõm nách : thấp hơn ánh sáng trực tràng khoảng 0,65oC.

2. ánh sáng ngoại vi

Là ánh sáng của domain authority và tổ chức dưới da, có cách gọi khác nhiệt độ phần vỏ cơ thể.

Nhiệt độ này thay đổi theo từng vị trí trên khung người và theo nhiệt độ môi trường. Ở ánh sáng phòng (24-25oC), nhiệt độ da vùng đầu, ngực, bụng là 35oC; vùng cánh tay và ống chân là 31oC; vùng bàn tay, bàn chân là 29oC.

3. Các yếu tố ảnh hưởng đến thân nhiệt

3.1. Vận cơ

Có thể có tác dụng tăng nhiệt độ trung trọng tâm lên 2oC hoặc hơn. ánh nắng mặt trời trực tràng hoàn toàn có thể lên mang đến 38,5-40oC khi lao cồn thể lực nặng, lên đến 41oC khi vận cơ quá mức cho phép và kéo dài.

3.2. Nhịp sinh học tập (nhịp ngày đêm)

Thân nhiệt giảm tối thiểu vào ban tối khi đang ngủ và tăng dịu vào sáng sớm. Thân sức nóng đạt về tối đa vào buổi chiều. Mức thay đổi nhiệt độ trong thời gian ngày là khoảng 1oC.

3.3. Chu kỳ kinh nguyệt cùng thai kỳ

Thân sức nóng sau ngày rụng trứng có thể tăng hơn trước ngày rụng trứng khoảng chừng 0,3-0,5oC. Số đông tháng cuối thai kỳ, thân nhiệt rất có thể tăng thêm 0,5-0,8oC.

3.4. Tuổi

Trẻ em thông thường có thân nhiệt cao hơn nữa người lớn do tăng các vận động vật lý lẫn đưa hoá. Con trẻ sinh non, trẻ con sơ sinh và người già đều phải sở hữu thân nhiệt sai trái định.

3.5. Dịch lý

Tăng thân nhiệt có thể gặp gỡ trong lây nhiễm trùng, cường giáp hoặc u con đường thượng thận... Giảm thân nhiệt tất cả thể gặp gỡ trong dịch tả thể giá lạnh hoặc suy giáp.

III. Quy trình sinh nhiệt

Nhiệt là sản phẩm phụ của đưa hoá. Có các loại sinh nhiệt tiếp sau đây :

- đưa hoá cơ sở ở những tế bào.

- gửi hoá tăng lên do co cơ, bao gồm cả run.

- đưa hoá tạo thêm do tác dụng của thyroxin (và một ít bởi vì hormone tăng trưởng cùng testosterone) trên tế bào.

- đưa hoá tăng lên do công dụng của epinephrine, norepinephrine cùng kích say mê giao cảm trên tế bào.

- gửi hoá tạo thêm do sự tăng ánh sáng của chính tế bào.

Như vậy, quy trình sinh nhiệt độ là quy trình hoá học.

IV. Quy trình thải nhiệt

Hầu không còn lượng nhiệt hiện ra trong cơ thể được chế tạo thành từ những cơ quan ở sâu như gan, não, tim với cơ (khi bao gồm vận cơ). Rồi thì nhiệt được vận chuyển mang lại da là nơi hoàn toàn có thể thải nhiệt vào môi trường thiên nhiên xung quanh. Quá trình thải sức nóng là một quá trình vật lý.

1. Cấu tạo của khung người thuận lợi với tác dụng điều nhiệt

1.1. Lớp cách nhiệt

Bao tất cả da và tổ chức triển khai dưới da, trong số đó mỡ là chất phương pháp nhiệt tốt nhất có thể vì độ dẫn nhiệt của nó chỉ bằng 1/3 những tổ chức khác.

Lợi điểm của lớp bí quyết nhiệt là nó giúp duy trì nhiệt độ trung tâm trong khi nhiệt độ da rất có thể bị xuống phải chăng theo nhiệt độ môi trường.

1.2. Mẫu máu có nhiệt từ phần lõi mang lại da

Có các mạch máu chiếu qua lớp cách nhiệt và phân loại chằng chịt ngay tiếp giáp dưới phương diện da. Đặc biệt đặc trưng là những búi tĩnh mạch xum xê ngay bên dưới da.

Các cấu tạo mạch này còn có khả năng biến hóa lưu lượng máu khôn xiết lớn. Từ chỗ không để máu tan qua đến mức có thể cho qua 30% lưu giữ lượng tim. Lưu giữ lượng mẫu máu chịu sự điều khiển của hệ thần kinh giao cảm.

2. Những phương thức thải nhiệt sinh hoạt da

2.1. Phản xạ nhiệt

Sự mất nhiệt bởi vì bức xạ là sự mất nhiệt dưới dạng các tia hồng ngoại, thuộc các loại sóng điện từ. Một bạn không mang áo quần, ở ánh sáng phòng, tất cả lượng sức nóng mất bằng phương pháp bức xạ chỉ chiếm 60%.

2.2. Dẫn nhiệt trực tiếp

Là sự chuyển nhiệt từ domain authority sang những vật xúc tiếp có ánh sáng thấp hơn hẳn như ghế, giường, mặt sàn nhà ... Sự mất nhiệt bằng phương pháp này chỉ chiếm 3% ở nhiệt độ phòng.

2.3. Dẫn nhiệt đối lưu

Là sự chuyển nhiệt đối lưu giữ từ cơ thể sang không khí. Ở ánh nắng mặt trời phòng, sự mất sức nóng vào không khí bởi đối lưu chỉ chiếm 15%.

2.4. Bay hơi nước

Bay tương đối là phương thức thải nhiệt quánh biệt công dụng cho khung người khi nhiệt độ môi trường cao hơn ánh nắng mặt trời da. Một gram nước cất cánh hơi trên mặt da sẽ mang đi 0,58 kcal nhiệt. Phương thức cất cánh hơi giúp thải 22% lượng nhiệt độ trong đk nhiệt độ phòng. Cơ thể có 2 loại bay hơi nước là :

- bay hơi không cảm giác : Đó là việc bay khá qua da và bề mặt hô hấp, khoảng chừng 450-700 ml/ngày. Sự bay hơi này sẽ không thể kiểm soát điều hành bởi khối hệ thống điều nhiệt.

Xem thêm: Có Bao Nhiêu Số Có 3 Chữ Số Đôi Một Khác Nhau Là Gì ? Số Có 4 Chữ Số Đôi Một Khác Nhau

- bay hơi những giọt mồ hôi : Trong điều kiện nóng hoặc vận cơ mạnh, tuyến mồ hôi sẽ bài tiết nhiều mồ hôi. Những giọt mồ hôi sau lúc được huyết ra nên được cất cánh hơi thì mới có thể có công dụng chống nóng. Vày vậy, trong đk khí hậu nóng, nếu độ ẩm cao sẽ tương đối khó chịu. Vào điều kiện cực kỳ nóng, những giọt mồ hôi có thể được bài trừ 1,5 lít/giờ. Sự cất cánh hơi mồ hôi có lợi là làm thải nhiệt nhanh nhưng có thể làm cho khung người mất nước với muối.

V. Hình thức điều nhiệt

Nhiệt độ khung người được điều hoà bởi hình thức feedback thần kinh.

1. định nghĩa về điểm chuẩn chỉnh (set-point)

Điều hoà thân nhiệt là vượt trình cơ thể điều chỉnh, cân đối cường độ sinh nhiệt với thải nhiệt làm sao để cho nhiệt độ trung tâm duy trì gần điểm chuẩn chỉnh 37oC. Lúc nhiệt độ cơ thể tăng cao hơn mức này, vận tốc thải nhiệt cao hơn sinh nhiệt để lấy thân nhiệt độ trở về 37oC. Ngược lại, lúc thân nhiệt sút dưới điểm chuẩn, vận tốc sinh nhiệt độ sẽ cao hơn nữa thải nhiệt.

2. Các nơ-ron vùng trước chéo thị giác-dưới đồi trước

Vùng trước chéo thị giác-dưới đồi trước có nhiều nơ-ron mẫn cảm nóng và một ít nơ-ron nhạy bén lạnh. đều nơ-ron này có công dụng như những cảm biến nhiệt để điều hành và kiểm soát thân nhiệt.

Khi vùng này bị kích yêu thích nóng sẽ gây ra tăng tiết các giọt mồ hôi và giãn mạch domain authority giúp kháng nóng, mặt khác các quy trình sinh nhiệt cũng bị ức chế. Bởi vậy, nó cũng được coi là một trung trung tâm điều nhiệt.

3. Những receptor nhiệt sinh sống da với tổ chức

Các receptor nhiệt sinh sống da bao hàm receptor nhận cảm lạnh và nóng, trong đó receptor nhận cảm lạnh nhiều hơn nữa gấp 10 lần.

Các receptor sức nóng còn kiếm tìm thấy ở những tổ chức bên trong cơ thể như tuỷ sống, vùng bụng cùng quanh tĩnh mạch lớn. Nó cũng phát hiện tại lạnh là nhà yếu. Mặc dù khác với receptor sống da, nó xúc tiếp với ánh nắng mặt trời trung vai trung phong hơn là ánh sáng ngoại vi.

4. Vùng bên dưới đồi sau - Tích hợp những tín hiệu

Các biểu đạt nhận cảm nhiệt ngoại biên thâm nhập điều nhiệt đa số là thông qua vùng bên dưới đồi. Vùng mà các tín hiệu này kích say mê nằm ở phía 2 bên rìa của vùng bên dưới đồi sau. Các tín hiệu nhiệt trung ương từ vùng trước chéo cánh thị giác-dưới đồi trước cũng khá được truyền về vùng dưới đồi sau. Trên đây, toàn bộ các dấu hiệu nhận cảm sức nóng được tổng hòa hợp lại để điều hành và kiểm soát quá trình sinh nhiệt cùng giữ nhiệt của khung người giúp điều hoà thân nhiệt.

5. Các cơ chế đáp ứng

Khi các trung trung khu điều nhiệt độ của vùng dưới đồi phát hiện nay được thân nhiệt quá rét hoặc thừa lạnh, nó sẽ tinh chỉnh các quá trình sinh nhiệt cùng thải nhiệt làm thế nào để cho thích hợp.

5.1. Lý lẽ chống nóng

- Giãn mạch da : có thể xảy ra ở những vùng của khung hình làm domain authority đỏ ửng. Giãn mạch xẩy ra do sự khắc chế trung trung tâm giao cảm (gây teo mạch) làm việc vùng dưới đồi sau.

- cất cánh hơi mồ hôi : lúc nhiệt độ cơ thể cao rộng 37oC, vận tốc thải sức nóng do bay hơi mồ hôi sẽ tăng nhanh. Sự bài xích tiết các giọt mồ hôi được tinh chỉnh và điều khiển bởi thần ghê giao cảm (nơ-ron giao cảm này huyết acetylcholine thay bởi vì norepinephrine).

- bớt sinh sức nóng : Ức chế sự run cơ và sự sinh sức nóng hoá học.

5.2. Nguyên lý chống lạnh

- teo mạch da : vị trung tâm giao cảm làm việc vùng bên dưới đồi sau bị kích thích. Teo mạch có tác dụng giảm mức có nhiệt từ bỏ trung tâm khung người ra da bắt buộc giảm thải nhiệt.

- sự phản xạ dựng lông : Kích say mê giao cảm gây ra phản xạ dựng lông có mức giá trị phòng lạnh sinh hoạt loài thú. Con bạn không thể dựng lông nhưng khi lạnh sẽ sở hữu hiện tượng sởn domain authority gà. Hiện tượng này không tồn tại giá trị phòng lạnh, nó là vệt tích của bức xạ dựng lông.

- Tăng sinh nhiệt độ :

+ Run cơ : được tinh chỉnh và điều khiển bởi trung chổ chính giữa run cơ nằm ở chỗ sau vùng dưới đồi. Bình thường nó bị khắc chế bởi các tín hiệu từ vùng trước chéo cánh thị giác-dưới đồi trước cơ mà trở nên hoạt động khi nhận bộc lộ lạnh tự da cùng tuỷ sống.

+ Sinh nhiệt độ hoá học tập do công dụng giao cảm : sự kích đam mê giao cảm hoặc norepinephrine cùng epinephrine vào máu có thể làm tăng tức thì lập tức vận tốc chuyển hoá tế bào. Đó là sự việc sinh sức nóng hoá học, xẩy ra do chức năng khử song hành quy trình phosphoryl hoá-oxy hoá, hiệu quả là chỉ chế tác nhiệt nhưng mà không hình thành ATP. Sự sinh sức nóng hoá học tập còn liên quan nghiêm ngặt với một một số loại mỡ nâu chịu sự đưa ra phối của thần tởm giao cảm.

+ Sinh nhiệt độ hoá học vị tăng huyết thyroxine : thyroxine có tác dụng tăng sinh sức nóng hoá học bởi vì tăng gửi hoá tế bào. Trong thực nghiệm, người ta nhận biết sự tăng gửi hoá này không xảy ra ngay nhưng mà phải bắt buộc vài tuần để tuyến gần cạnh phì đại cùng tiết độ đậm đặc thyroxine thích hợp ứng. Sự đáp ứng nhu cầu của con đường giáp đối với lạnh ở tín đồ vẫn chưa được biết thêm rõ. Mặc dù nhiên, những người dân vùng địa cực có chuyển hoá cơ bản cao bất thường.

VI. Một trong những rối loàn thân nhiệt

1. Sốt

Sốt là trạng thái tăng thân nhiệt xảy ra do điểm chuẩn bị nâng lên rất cao hơn bình thường. Lúc đó, các đáp ứng tăng thân nhiệt mở ra và chuyển thân nhiệt tạo thêm bằng điểm chuẩn mới tạo ra sốt.

Chất gây sự chú ý ngoại sinh bao hàm các sản phẩm giáng hoá, chất độc của vi khuẩn hoặc tổng thể một vi sinh vật.

Chất gây sự chú ý nội sinh là các cytokin được tiết ra từ bạch huyết cầu mono, đại thực bào, bạch cầu hạt trung tính, bạch cầu lympho... Những chất gây sự chú ý nội sinh thường được ngày tiết ra khi các tế bào bên trên thực bào hoặc thừa nhận diện các chất gây sự chú ý ngoại sinh. Hóa học gây sốt nội sinh thường gặp là interleukin-1. Interleukin-1 xúc tiến nơ-ron vùng bên dưới đồi ngày tiết prostaglandin E2, và chủ yếu chất này đã tác động ảnh hưởng làm tăng điểm chuẩn của vùng dưới đồi. Phiên bản thân nội độc tố vi trùng cũng có thể trực tiếp tạo tăng tạo ra prostaglandin E2 nghỉ ngơi vùng dưới đồi.

Khi bắt đầu cơn sốt sẽ có được các bộc lộ như ớn lạnh, teo mạch, run. Lúc hết hit thì giãn mạch, ra mồ hôi.

2. Say nóng

Là triệu chứng tăng thân nhiệt lúc nhiệt độ môi trường xung quanh quá cao, vượt quá kỹ năng thải nhiệt. Nếu môi trường thiên nhiên không khí thô và có gió đối lưu thì thải sức nóng do cất cánh hơi còn thuận lợi. Nếu nhiệt độ 100% thì với ánh nắng mặt trời không khí 34oC đã rất có thể làm tăng thân nhiệt.

Khi bị say nóng, thân nhiệt lên tới mức 40,5-42oC. Triệu triệu chứng là hoa mắt, choáng váng, da nóng và đỏ, hoàn toàn có thể mê sảng với bất tỉnh. Nặng thì có thêm sốc tuần hoàn.

Say nắng là một trong dạng của say nóng có thêm tia sự phản xạ của mặt trời.

3. Sự xúc tiếp của khung người với môi trường thiên nhiên cực lạnh

Một tín đồ bị lâm vào cảnh nước có băng trong tầm 20-30 phút vẫn chết vày rung thất, xong xuôi tim. Lúc đó, thân nhiệt giảm sút còn 25oC.

Khi thân nhiệt giảm sút dưới 34oC thì tài năng điều sức nóng của vùng dưới đồi sẽ ảnh hưởng suy yếu với khi thân sức nóng còn 29oC năng lực này sẽ bị mất trả toàn. Đầu tiên, nạn nhân sẽ bi quan ngủ và tiếp đến là hôn mê.

- giá cóng : hầu như phần thân thể phơi ra lạnh có thể bị đông lại call là rét mướt cóng, hay chạm mặt ở dái tai, đầu ngón tay, chân. Có thể đưa đến tổn thương vĩnh viễn là hoại tử.

Xem thêm: Tìm Công Thức Tính Lực Kéo Khi Dùng Ròng Rọc Và Mặt Phẳng Nghiêng ?

- Giãn mạch vày lạnh : khi nhiệt độ tổ chức triển khai giảm xuống mức rất có thể gây đông, mạch máu đùng một phát giãn ra bộc lộ bằng đỏ da. Hiện tượng này giúp bảo vệ khỏi bị rét mướt cóng.